c5sIxu7. Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu UNFPA ve Toplum Gönüllüleri Vakfı'nın TOG yürüttüğü &8220;Üreme Sağlığı ve Akran Eğitimleri&8221; projesi kapsamında şimdiye kadar bin 123 gence üreme sağlığı ve cinsel sağlık konusunda eğitim verildiği bildirildi -Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu UNFPA ve Toplum Gönüllüleri Vakfı'nın TOG yürüttüğü “Üreme Sağlığı ve Akran Eğitimleri” projesi kapsamında şimdiye kadar bin 123 gence üreme sağlığı ve cinsel sağlık konusunda eğitim verildiği bildirildi. TOG Proje Sorumlusu Meri İzrail, AA muhabirine yaptığı açıklamada, projenin 17-24 yaş arasındaki gençlerin, cinsel sağlık ve üreme sağlığı konusundaki farkındalıklarını arttırmayı hedeflediğini söyledi. Üreme Sağlığı Akran Eğitimleri Projesi'nin, 2006 yılı Nisan ayında başladığını, projenin başlangıcından bu yana 106 gencin akran eğitmeni olmak üzere eğitim aldığını ifade eden İzrail, eğitmen gençlerin 14 farklı ilde yaptıkları yaygınlaştırma eğitimleriyle bin 123 gence ulaştığını belirtti. Proje kapsamında gençlere, cinsel sağlık, üreme sağlığı, gebelikten korunma yöntemleri, cinsel yolla bulaşan hastalıklar, toplumsal cinsiyet gibi konularda eğitim verildiğini belirten İzrail, şöyle konuştu “Eğitimler sonucunda projenin ulaştığı gençlerin üreme sağlığı ve cinsel sağlık konularındaki temel bilgi düzeylerinin istatiksel açıdan anlamlı olarak yükselmesi, güvenli cinsel hayat ve bilinçli üremeyle ilgili anlamlı bir tutum değişikliği geliştirmesini bekliyoruz. Birçok kişinin ciddi sağlık problemleri yaşasa da doktora başvurmaya çekindiği üreme sağlığı ve cinsel sağlık konularını konuşulabilir kılmak bile bizim için önemli bir kazanım.” HALA TABU İzrail, üreme sağlığı ya da cinsel sağlık başlıklarının bile birçok kişi için tabu olmaya devam ettiğini, bu nedenle kişilerin eğitimlere katılmaktan çekindiğini ifade etti. Cinsel sağlık ve üreme sağlığı gibi konuların tabu olarak algılandığı için konuşulmasına fırsat olmayan konular olduğunu dile getiren İzrail, şunları anlattı “Dolayısıyla genelde eğitime bir kez gelenler, bunlar hakkında konuşma fırsatı bulduklarına sevinerek birçok soru sormaya, sıkıntılarını anlatmaya başlıyor. Bu durum da bize eğitimlerimizin aslında ne kadar önemli bir ihtiyaca cevap verdiğini gösteriyor.” İzrail, üreme sağlığının birçok yerde genel olarak “kadın meselesi” gibi algılandığına, bu nedenle eğitimlerinde çoğu zaman kadın katılımcı sayısının erkeklerden fazla olduğuna dikkati çekti. İzrail, bu durumun, toplumun genellikle doğum kontrolünün ya da korunmanın, kadının sorumluluğu gibi algılanmasının doğal sonucu olduğunu vurguladı. EĞİTİM İÇERİĞİNE MÜDAHALE GİRİŞİMİ Eğitimlerinin en önemli hedefinin, herkesin hayatının bir parçası olan bir konuda, sağlık için, gençlerin temel bazı bilgileri edinmelerini sağlamak ve sağlığı koruyacak davranışların hayata geçmesini sağlamak olduğunu belirten İzrail, şunları kaydetti “Buna rağmen, kimi zaman bunu açıklamakta zorlanıyoruz ve engellemelerle karşılaşıyoruz. Eğitimlerimize gönüllü olarak ev sahipliği yapan kimi kurumlar, 'toplumsal değerleri' gerekçe göstererek oturumlarımızın içeriğine müdahale etmek girişiminde bulunuyorlar. Aslında, aynı toplumsal değerler bizim için de aynı derecede önemli. Bu değerleri herhangi bir şekilde sarsacak bir mesajın zaten kabul görmeyeceğini çok iyi bilerek hazırladık programımızı. Ancak bazen, çalışmalarımızı yeterince tanımadan yapılan yorumlar ve müdahaleler bizleri zor durumda bırakabiliyor.” Hürriyet
Sağlıkta Genç Yaklaşımlar Derneği, Vakfımızın Ekim 2019’da ilk kez gerçekleştirdiği Destekle Değiştir etkinliğine katılan üç sivil toplum kuruluşu arasında yer aldı. Etkinlikte, katılımcılara Kendine İyi Bak Kutu Oyunu Projesi’ni sunan Sağlıkta Genç Yaklaşımlar Derneği’nin Genel Koordinatörü Pelin Anılan, derneğin cinsel sağlık ve üreme sağlığı konusundaki çalışmalarını ve Destekle Değiştir sürecini anlattı. Sivil Toplum için Destek Vakfı’nı takip edenler Sağlıkta Genç Yaklaşımlar Derneği’ni 2017-2018 döneminde Kurumsal Destek Fonu kapsamında sağladığımız hibe desteğinden tanıyorlar. Derneğinizle ilk kez tanışacak olan okuyucularımız için derneğinizin kuruluş hikayesinden ve çalışmalarından kısaca bahseder misiniz? Sağlıkta Genç Yaklaşımlar Derneği 2015 yılında Y-PEER Türkiye Genç Akran Ağı’nın, tüzel kişilik kazanmasıyla kurulmuş bir sivil toplum örgütü. Dernek, sağlık ve eğitim başta olmak üzere benzeri alanlarda genç insanların doğru bilgiye erişimlerini sağlayarak tutum ve davranış değişikliği yaratmayı, buna paralel olarak genç insanların başta karar alıcılar olmak üzere tüm alanlarda özne olarak kabul edilmesini, bireysel niteliklerin açığa çıkarılarak güçlendirilmesini, öznelliklerinin temel alındığı alanlar açarak katılım odaklı sosyal faydayı gerçekleştirmeyi kendisine vizyon 2000 yılında Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu UNFPA Birleşmiş Milletler Çocuklara Yardım Fonu UNICEF’nun birlikte kurmuş olduğu Doğu Avrupa ve Merkez Asya’da faaliyete başlamış bir gençlik ağı olan Y-PEER’in bir parçası. Y-PEER, aktif yurttaşlık, cinsel sağlık üreme sağlığı ve hakları, toplumsal cinsiyet ve insan hakları gibi konularda çalışıyor. Y-PEER Türkiye ise bu uluslararası ağın genç gönüllülerinden ve sivil toplum kuruluşlarından oluşan gençlerin cinsel sağlık üreme sağlığı ve hakları konusunda çalışan bir üyesi. 2004 yılında Türkiye’de çalışmalarına başladı ve 2015 yılında Sağlıkta Genç Yaklaşımlar Derneği Y-PEER Türkiye olarak tüzel kişilik kazandı. Temelde cinsel sağlık ve üreme sağlığı ve hakları olmak üzere toplumsal cinsiyet ve insan hakları konularında çalışmalarını yürütüyor. Derneğimiz, gençlerin cinsel sağlık ve üreme sağlığı alanında doğru ve yararlı bilgiye ulaşmalarını sağlamayı, çeşitli gençlik gruplarının ihtiyaçlarını ve taleplerini temel alan hak temelli projeler yürütmeyi, savunuculuk çalışmaları yürütmeyi ve desteklemeyi ve Genç Dostu Sağlık Hizmeti modellerinin gelişmesini hedefliyor. Bu hedefler doğrultusunda hayata geçirdiğimiz faaliyetler Üreme Sağlığı Akran Eğitimleri Projesi ÜSAEP UNFPA ortaklığı ile yaklaşık 14 yıldır devam eden alanındaki ilk ulusal akran eğitimi projesidir. Proje, gençleri güçlendirerek özellikle cinsel sağlık üreme sağlığı ve insan hakları ve genç dostu sağlık hizmetine erişim konusunda savunuculuk faaliyetleri yapmalarını hedefliyor. Sürdürülebilir Kalkınma Hedefleri ve Gençlik Hakları Projesi UNFPA Türkiye Ofisi ortaklığıyla yürütülen, küresel hedeflerin LGBTİ+ ve gençlik hakları ile olan ilişkisini yakından incelemek ve bu alanda düzenlenen etkinliklerle farkındalık yaratmayı hedefleyen bir savunuculuk projesidir. Sanal Akran Projesi Online kurslar ve testler ile sadece cinsel sağlık ve üreme sağlığı ile ilgili temel bilgileri kapsamanın yanı sıra gençlerin anonim şekilde cinsel sağlık ve üreme sağlığı ile ilgili sorularını sorabilecekleri ve deneyimli akran eğitmenleri tarafından cevap alabilecekleri e-öğrenme internet sitesini içeren bir projedir. Tiyatro Tabanlı Akran Eğitimleri Projesi TBT UNFPA Türkiye Ofisi tarafından desteklenen proje, gençlere cinsel sağlık ve üreme sağlığı, toplumsal cinsiyet, HIV ve AIDS alanında doğru ve güvenilir bilgileri akran eğitimi ve tiyatro tabanlı yöntemlerle ulaştırmayı amaçlıyor. Learning Exchange Programı “Cinsel Haklar İnsan Haklarıdır!” projesi, derneğimizin Cinsel Şiddetle Mücadele Derneği ile ortak olarak yürüttüğü bir karşılıklı öğrenme projesidir. Bu proje ile, gençler arası güvenli ilişkiler ve güvenli cinsellik üzerine çalışan iki dernek olarak, alandaki bilgi birikimi ve deneyimlerimizi paylaşmayı, cinsel şiddeti önleme noktasında cinsel sağlık bilgisinin önemini daha görünür kılmayı hedefliyoruz. Genç Mültecileri Destekleme Programı GMDP UNFPA Türkiye Ofisi desteği ile yürütülen bir güçlendirme programıdır. Program; Ankara, Diyarbakır, Hatay ve İzmir’deki 15-30 yaş arasındaki genç mültecileri güçlendirerek uyum süreçlerini desteklemeyi, bu yolla sivil alanda gençlik ve insani yardım çalışmaları temelinde sosyal etki oluşturmayı amaçlıyor. Proje 15-30 yaş arasındaki mülteci gençlerle Türkiye’den gençlerin bağının güçlendirilmesini, sağlık hizmetlerine erişim ve toplumsal cinsiyete dayalı şiddet konuları da dahil olmak üzere çeşitli alanlarda doğru bilgiye ulaşmalarını sağlamayı hedefliyor. Kendine İyi Bak HIV AIDS Eğitsel Kutu Oyunu HIV ve AIDS ile ilgili hap bilgileri içeren, gençlerin oynarken hem eğlenmesini hem de HIV ve AIDS ile ilgili bilgilere ulaşmasını sağlayan ve oyun esnasında gençlerin doğru tutum ve yaklaşıma dair güçlenebileceği temel mesajların da yer aldığı eğitsel bir kutu oyunudur. Türkiye’de gençler cinsel sağlık ve üreme sağlığı konusunda doğru bilgiye erişebiliyorlar mı? Sağlıkta Genç Yaklaşımlar Derneği olarak gençlere nasıl ulaşıyorsunuz ve bu konularda bilgilendirme yapmak için nasıl bir yaklaşım ve yöntem kullanıyorsunuz? Dünya genelindeki ve Türkiye’deki mevcut duruma baktığımızda gençlerin cinsel sağlık ve üreme sağlığı konularında doğru bilgiye erişimde büyük zorluklar yaşadığını görüyoruz. Diğer bir deyişle, cinsel sağlık ve üreme sağlığı durumunun farkında olma, konu hakkında doğru bilgiye ulaşabilme imkanı hala kısıtlı ve yetersiz. Okul müfredatlarında yaşa uygun kapsamlı cinsel sağlık üreme sağlığı bilgisi verilmediği gibi, genç insanlar herhangi bir cinsel sağlık üreme sağlığı bilgisine ulaşmak için doktora gitmek yerine çoğunlukla interneti ya da arkadaşlarını tercih ediyor. Böyle bir tabloda doğru bilgiye ulaşmak, düzenli test yaptırmak, korunma ve bulaşma yollarını öğrenmek, bu konuda yaklaşım geliştirmek oldukça önem arz ediyor. Sağlıkta Genç Yaklaşımlar Derneği olarak başta cinsel sağlık, üreme sağlığı ve hakları, toplumsal cinsiyet ve insan hakları konularında yaptığımız farkındalık, görünürlük çalışmalarının yanı sıra 1 Aralık Dünya HIV ve AIDS farkındalık günü kapsamında da çeşitli faaliyetler yürütüyoruz. Tüm bunlarla beraber Türkiye’nin dört bir yanındaki eğitim faaliyetlerimiz, HIV ve AIDS alanında tiyatro tabanlı yöntemlerle sürdürdüğümüz ve böylece çok geniş kitlelere ulaştığımız faaliyetlerle çeşitli gençlik gruplarıyla bir araya gelme ve birlikte güçlenme fırsatımız oluyor. Gençlerle bir arada yaptığımız faaliyetlerin yanı sıra sosyal medya hesaplarımız üzerinden de savunuculuk kampanyaları yapmaya ve doğru bilgiyi yaygınlaştırmaya devam ediyoruz. Gençten gence ulaştığımız bu faaliyetler bizi henüz ulaşamadığımız daha birçok genç insana tanıtması ve akranı vasıtasıyla derneğimizden, faaliyetlerimizden haberdar olması noktasında referans oluyor. Böylece gençler bize ulaşıyor. Gençler internet sitemizdeki eğitim talep formunda yer alan gerekli açıklamalar doğrultusunda talep ettikleri eğitimi seçiyorlar ve bizler de talep edilen eğitim şekline göre eğitmenlerimiz ve eğitim içeriğine göre hazırlanan materyaller ile ortak kararlaştırılmış tarihte onlarla buluşuyoruz. Derneğinizin cinsel sağlık ve üreme sağlığı konusunda yaptığı çalışmalarda HIV ve AIDS’e ilişkin bilgilendirmeler öncelikli şekilde yer alıyor. Bu konuya öncelik vermenizin nedeni nedir? Dünya çapında milyon kişi HIV ile yaşıyor. Dünyada her hafta 15-24 yaş arası kız çocuğu ve genç kadın HIV ile enfekte oluyor. Yeni HIV enfeksiyonlarının %34’ü 15-24 yaş arası gençler arasında gerçekleşiyor. Türkiye’de ise son 10 yılda HIV/AIDS vakalarında yaklaşık %455 artış var ve virüsten en fazla etkilenen grup;20 – 49 yaş arasında. 2019 yılı Sağlık Bakanlığı verilerine göre Türkiye’de HIV ile yaşayan kişi sayısı yaklaşık Veriler bize Dünyada da Türkiye’de de en fazla etkilenen grubun gençler olduğunu ve yıllara bakınca HIV ve AIDS vakalarında ciddi şekilde artış olduğunu söylüyor. Hal böyle olunca cinsel sağlık ve üreme sağlığı odağında faaliyetlerini sürdüren derneğimiz için HIV’in ve AIDS’in ne olduğunu ve ne olmadığını bilmek, korunma yöntemlerini ve bulaşma yollarını öğrenmek, test yaptırmak ve anonim test merkezlerinin ne kadar önemli olduğunu vurgulamak; bu doğrultuda farkındalığın oluşturulması ve genç insanların doğru bilgiye ulaşması öncelikler arasına giriyor. Sivil Toplum için Destek Vakfı olarak 16 Ekim 2019’da ilk kez düzenlediğimiz Destekle Değiştir etkinliğinde yer alarak etkinliğe katılanlara kendinizi tanıtıma fırsatına sahip oldunuz. Destekle Değiştir sürecindeki deneyimlerinizi ve bu sürecin derneğinize kattıklarını bizimle paylaşır mısınız? Destekle Değiştir etkinliğine katılmak, kendi adıma olduğu kadar ekibimiz için de çok farklı bir deneyimdi. Öncelikle yaklaşık 4 yıldır çalışmalarda bulunduğum alanda bu kadar çok bağışçı ile bir araya gelip bizi neden desteklemeleri gerektiğini sadece 6 dakikada açıklamak; sonraki 6 dakikada ise sorularına cevap vererek ikna etmeye çalışmak heyecanlı olduğu kadar keyifliydi de. Etkinliğe katılan kişileri öncesinde standımızda ağırlamak, derneğin sadece Kendine İyi Bak Kutu Oyunu’nu değil aynı zamanda diğer çalışmalarını da aktarmak, hedef kitlesi gençler olan bizler için farklı bir deneyimdi çünkü yetişkinlere gençlerin önemsediği ancak seslerini duyuramadığı bir konuda kendimizi anlatma fırsatı bulmuş olduk. Ayrıca buradan sonrasında geliştirdiğimiz ilişkiler ile kazandıklarımız sadece o gün bağış yapanların bağışları değil aynı zamanda sonrasında ilişkilenmeler de oldu. Destekle Değiştir etkinliğinde katılımcılara Kendine İyi Bak Kutu Oyunu projesini sundunuz. Kendine İyi Bak Kutu Oyunu nedir? Projenin amacından ve bu kapsamda yapacağınız çalışmalardan bahseder misiniz? Kendine İyi Bak HIV AIDS Eğitsel Kutu Oyunu, 2011 yılında bir grup genç ve Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu Türkiye Ofisi çalışanlarının destekleriyle hazırlanmış olan bir kutu oyunu. İçeriğinde HIV ve AIDS’e dair bilgilerin yer aldığı, oyuncuların piyonlarını sembolik evlerinden çıkartarak karşılarına çıkan HIV ve AIDS’e dair bilgileri konuşarak öğrendikleri bir oyun. Projenin amacı, gençlerin hali hazırda okul ortamında elde edemediği doğru bilgilere arkadaşları ile bir araya geldikleri ve güvenli bir paylaşım ortamı oluşturarak kutu oyunu yoluyla ulaşmalarını sağlamak. Cinsel sağlık ve üreme sağlığı akran eğitmenliği yapan kolaylaştırıcılarımız toplamda yakın gence ulaşıp bu oyununun oynanması aracılığıyla bilgilerin aktarılmasını sağlayacaklar. Yine proje kapsamında limitli sayıda olan kutu
Tiyatro - Akran Ekibi Proje HakkındaÜlkemizde; 15-24 yaş arası her on gençten yalnızca biri HIV/AIDS konusunda doğru bilgiye sahiptir. HIV/AIDS’i duyan gençlerin yaklaşık üçte ikisi, HIV/AIDS ile yaşayan bir kişi ile aynı odada bulunmaktan rahatsız olmaktadırlar. Genç bir insanın davranışları üzerinde akran grubunun büyük etkisi bulunmaktadır ve bu durum hem riskli hem de güvenli davranışlar için geçerlidir. Gençlerin özellikle HIV ve AIDS de dahil olmak üzere, cinsel sağlık – üreme sağlığı konularını akranlarıyla rahatlıkla konuştukları bilinmektedir. v Ülkemizin de bağlılığını belirttiği Binyıl Kalkınma Hedeflerinden biri olan Hedef 6, HIV/AIDS ile mücadeleden bahseder ve HIV/AIDS’in yayılımının durdurulmasını hedefler. v Birleşmiş Milletler HIV/AIDS Özel Oturumu Taahhüt Bildirisinde, “... 2010 yılı sonuna kadar 15-24 yaş arası gençlerin %95’inin HIV’den korunma konusunda bilgi ve hizmet ihtiyaçlarına erişimi sağlanmalıdır” maddesine ülkemizde bağlılığını bildirmiştir ancak ülkemizde hedefin hala gerisindedir. Gösteriden bir kare Eğitim almış ve istekli genç insanların, akranları yaş, çevre ya da ilgi alanları yönünden benzer genç insanlar ile birlikte gerçekleştirdikleri, gençlerin bilgi, tutum, beceri ve davranış yönünden gelişmesi ve kendi sağlıklarını koruma bilincini kazanmalarını amaçlayan eğitimsel etkinlikler olarak tanımladığımız akran eğitimi, davranışlar üzerine akran etkisini olumlu yönde kullanan en etkili eğitim tekniklerinden biridir. Akran eğitimi farklı amaçlar doğrultusunda, farklı yaş ve çevrelerden gruplar için değişik yollarla kullanılabilir. Akran eğitiminde tiyatronun kullanılması bu yöntemlerden Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu’nun desteği ile uluslararası düzeyde üreme sağlığı ve HIV’den korunma çalışmalarına tiyatro unsuru eklemek amacıyla ya da zaten mevcut olan tiyatro unsurunun üzerine üreme sağlığı ve HIV/AIDS konusunun eklemek isteyenlar için tiyatro tabanlı akran eğitim çalışmaları Milletler Nüfus Fonu Türkiye Ofisi ve Y-PEER Genç Akran Ağı Türkiye, ülkemizde gençlerin HIV/AIDS de dahil olmak üzere, cinsel sağlık üreme sağlığı konularında bilinçlenmeleri; akran eğitimi çalışmalarının gelişmesi ve güçlenmesi; Tiyatro Tabanlı Akran Eğitiminin yaygınlaşması için çalışıyor. UNFPA Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu ve Y-PEER Genç Akran Ağı, Devlet Tiyatrosu Sanatçıları Derneği DETİS ortaklığında, H&M’in desteğiyle yürütülen TİYATRO AKRAN PROJESİ kapsamında 31 Ağustos – 4 Eylül tarihleri arasında Bilkent Üniversitesinde 5 günlük Tiyatro Tabanlı Akran Eğitimci Eğitimi düzenledi.[i] Gösteriden bir kare Eğitime katılan tiyatro kökenli ve cinsel sağlık, üreme sağlığı akran eğitimi deneyimi olan gençler, eğitim sırasında deneyimli tiyatro ve cinsel sağlık, üreme sağlığı eğitmenlerinin rehberliğinde HIV ve AIDS konulu kısa bir performans gerçekleştirdiler. Gösteri; HIV/AIDS konusunda farkındalık yaratmak ve gençlerin ihtiyacı olan temel bilgileri alabilmeleri için oluşturulmuş olup, sonrasında gerçekleşen tartışma bölümüyle izleyicileri de dahil ederek interaktif bir öğrenme süreci ortaya çıkartıyor. Gösteriden bir kare Proje dahilinde proje ekibi 2010 yılı sonuna kadar en az 5 şeri dolaşarak gösterileriyle gençlere ulaşmayı amaçlamaktadır. Bu çalışma önümüzdeki yıllarda tüm ülkeye görev alan uzman eğitmenler şunlardır;Cem Emüler, Devlet Tiyatrosu Oyuncusu, Y-PEER Tiyatro Tabanlı Akran Eğitimi Eğitmeni Yaprak Onat, Devlet Tiyatrosu Oyuncusu, Y-PEER Tiyatro Tabanlı Akran Eğitimi Eğitmeni İlgün Büyükbaş, Y-PEER Cinsel Sağlık, Üreme Sağlığı Eğitmeni Gökhan Yıldırımkaya, UNFPA Türkiye, Üreme Sağlığı Program Koordinatörü Fatma Hacıoğlu, UNFPA Türkiye, Gençlik Cinsel Sağlık, Üreme Sağlığı Proje Asistanı, Y-PEER Cinsel Sağlık, Üreme Sağlığı Eğitmeni Nazlı Moral, UNFPA Türkiye, Üreme Sağlığı Program Koordinatörü, Y-PEER Cinsel Sağlık, Üreme Sağlığı Eğitmeni [i] UNFPA Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu; Türkiye’deki faaliyetlerine 1971 yılında başlayan Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu-UNFPA; • Ulusal Üreme Sağlığı, Cinsel Sağlık, Güvenli Annelik Politikalarına ve uygulamalarına destek verilmesi• Gençlerin cinsel sağlık / üreme sağlığı alanında güçlendirilmesi • Toplumsal Cinsiyet eşitliğinin desteklenmesi ve • Kalkınma alanı ile ilgili veri toplanması, kullanımı ve dağılımının iyileştirilmesi konularında Y-PEER Genç Akran Ağı; Y-PEER Genç Akran Ağı, UNFPA tarafından desteklenen ve pekçok ortağı olan bir ağ. Şu anda 44 ülkede aktif olarak çalışmalarını sürdüren Y-PEER'in temel amacı Cinsel Sağlık Üreme Sağlığı alanında yürütülen akran eğitimi çalışmalarının standartlarının oluşturulması, akran eğitimi çalışmalarına kaynak yaratılması ve akran eğitiminin yaygınlaştırılmasıdır. Ülkemizde de 5 yıldır çalışmalarını UNFPA Türkiye çatısı altında sürdüren Y-PEER ağı içerisinde 20'den fazla Sivil Toplum Örgütü ve 200'den fazla akran eğitimcisi bulunuyor. Web-site DETİS Devlet Tiyatrosu Sanatçıları Derneği; Devlet Tiyatrosu Sanatçıları Derneği DETİS, 20 Mart 2000 tarihinde “Devlet Tiyatrosu’na yapılan siyasi müdahalelere karşı koymak” için bir araya gelen Tiyatro Sanatçıların kurduğu bir sivil toplum örgütüdür.
Türkiye’de gençlere yönelik CS/ÜS sağlık hizmetlerinin geliştirilmesine ve gençlerin CS/ÜS ile ilgili bilgi gereksinimlerinin karşılanmasına katkıda bulunmayı amaçlayan projenin hedef grubu 15–24 yaş arası gençlerdir. Habitat ve Gündem 21 Gençlik Derneği ortaklığında yürütülen Gençler için Cinsel Sağlık/Üreme Sağlığı Savunuculuğu Projesi Adana, Çanakkale, Diyarbakır ve Yalova illerinde Aralık 2004 tarihinden itibaren uygulanmaya başlamıştır. Projenin temel etkinlikleri; gençlere yönelik CS/ÜS akran eğitimi, gençten gence danışmanlık birimi, CS/ÜS için savunuculuk eğitimi ile proje kentlerinde ortak yürütülecek bir savunuculuk kampanyasının geliştirilmesi olarak tanımlanabilir. 2005 yılı içinde proje uygulamasına yönelik olarak; iller bazında akran eğitimleri tamamlanmış, proje birimlerinin donanımı için büro ve eğitim malzemeleri alınmış, eğitim çalışmalarını destekleyecek basılı materyaller hazırlanmıştır. Proje birimlerinde grup eğitimleri ve bireysel danışmanlıklar başlamıştır. Grup eğitimleri için, altyapı desteği olarak bilgisayar ve projektörler sağlanmıştır. Proje birimlerinin donanımını takiben, Eylül – Kasım 2005 aralığında aktif çalışmalar başlatılmıştır. 2006 yılında ise, eğitim çalışmalarını izlemek ve desteklemek üzere, proje ekibi tüm proje illerine rutin ziyaretler yapmıştır. Eğitim çalışmalarını standart hale getirmek amacıyla tüm birimler tarafından kullanılan eğitim modülleri hazırlanmıştır. Eğitim modülleri ; cinsel sağlık ve eğitim, ergenlik dönemi, toplumsal cinsiyet, insanda üreme sistemi ve işleyişi, istenmeyen gebeliklerin önlenmesi ve cinsel yolla bulaşan hastalıklar konularını kapsamaktadır. Katılımcı eğitim yöntemleri dikkate alınarak geliştirilen her modül 2 saat sürelidir. Ve modüllerin akışı içinde her alt başlık altında verilecek mesajlar ve bilgiler tanımlanmaktadır. Her eğitim modülü katılımcılara dağıtılacak bir bilgi notu ile desteklenmekte ve konuya özel bir sunum içermektedir. Akran eğiticileri bu modülleri, çalıştıkları hedef grubun ihtiyaçlarına ve ortamın koşullarına göre yeniden düzenleyerek kullanmışlardır. Eğitim çalışmalarından alınan geri bildirimler ışığında, modüller yeniden düzenlenerek geliştirilmiştir. Eğitim sonrasında dağıtılan bilgi notlarına alınan geri bildirimler ışığında proje broşürleri geliştirilmiş ve basılmıştır. Hazırlanan 4 proje broşürü; proje tanıtımı, ergenlik dönemi, cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlar ve gebelikten korunma yöntemleri başlıklarını taşımaktadır. Bilgilendirici broşürler grup eğitimlerinin yanı sıra akranların düzenledikleri sosyal etkinliklerde, bireysel çalışmalarda ve üniversite kampuslarında de yıl boyunca dağıtılmıştır. 2005 yılında yapılan savunuculuk eğitiminin ardından, 25–26 Şubat 2006 tarihlerinde İstanbul’da düzenlenen kampanya geliştirme çalışmasına tüm illeri temsilen 20 akran eğitici katılmıştır. Bu toplantıda her proje ili kendi koşulları çerçevesinde cinsel sağlık eğitimi alanında öncelikli sorun alanlarından hareketle kendi çalışma alanını belirlemiş ve savunuculuk kampanyasını geliştirmek üzere hazırlıklarını yapmışlardır. Nisan – Haziran 2006 döneminde proje illerinde yerel ağ toplantıları gerçekleşmiştir. Geliştirilen savunuculuk kampanyaları çerçevesinde, cinsel sağlık eğitiminin sözcülüğünü yapmak, proje birimlerini tanıtmak ve yerel ortaklıkları geliştirmek amacıyla organize edilen toplantılar birer gün sürmüştür. 12 Nisan 2006’da Yalova, 24 Nisan 2006 Adana, 26 Mayıs 2006 Çanakkale ve 8 Haziran 2006 Diyarbakır’da yapılan toplantılara belediye başkanları/yetkilileri, İl sağlık ve eğitim müdürlüğü temsilcileri, rehberlik merkezi, gençlere sağlık hizmeti sunan birimlerin çalışanları, yerel medya, ilgili sivil toplum kuruluşları ve eğitim kurumlarından rehberler ve öğretmenler katılmıştır. Projelerin tanıtımı konusunda da önemli kazanımların olduğu bu çalışma kurumlar arası işbirliklerine de olumlu katkılar sağlamıştır. Yerel çalışmaların yanı sıra ulusal ölçekte de proje gündeme gelmiştir. Mayıs- 2006’da toplanan Ulusal Gençlik Parlamentosu’nda ve Habitat için Gençlik grubunun çalışmalarında tanıtım ve eğitim çalışmaları yapılmıştır. Proje birimleri tarafından yapılan çalışmalar daha önce ortak çalışmalar çerçevesinde belirlenen kapsamda aylık raporlar haline Vakfa gönderilmiş ve üç aylık dönemler haline Avrupa Komisyonuna verilen program raporlarında değerlendirilmiştir. İllerde yapılan çalışmalar yerel medya aracılığı ile paylaşılmıştır. Proje grupları daha çok sayıda gence ulaşmak amacıyla stant açmak veya piknik organize etmek gibi farklı faaliyetler de düzenlemişlerdir. Aynı amaca hizmet eden bir diğer çalışma ise konserler olmuştur. Yalova’da bahar aylarında Belediye Konservatuarı’nın düzenlediği konserlere liseli gençler katılmıştır. Kasım ayında ise Çanakkale ve Adana illeri yerel müzik gruplarının sahne aldığı ve ağırlıklı olarak üniversite gençlerinin katılımı kendi konserlerini düzenlemiştir. Bu etkinlikler bilgilendirme ve eğlenmenin bir araya getirildiği son derece faydalı ve yaratıcı ortamlarda gerçekleşmiştir. 2006 yılında projenin sürdürülebilirliği için iller bazında da çalışılmaya başlanmış, ilk adım olarak ikinci bir akran eğitim programı ile ekibin güçlendirilmesine karar verilmiştir. Bu amaçla 11–15 Eylül 2006 tarihlerinde tüm proje illerinden gelen 18 akran eğitici adayı Diyarbakır’da düzenlenen akran eğitim programına katılmıştır. Yeni akran eğiticilerle il eğitim ekiplerinin güçlendirilmesi amaçlanmıştır. 2006 yılı sonlarında düzenlenen ikinci yerel ağ toplantıları da sürdürülebilirlik konusunu ana tema olarak ele almıştır. Atölye çalışmaları olarak organize edilen toplantılara, ilk yerel ağ toplantımıza katılan, işbirliği içinde çalıştığımız ve proje gruplarının devamı için önemli olan Kurumlar davet edilmiştir. 17 Kasım 2006’da Çanakkale, 30 Kasım 2006 Yalova ve 21 Kasım 2006 Diyarbakır’da düzenlenen toplantıların sonuçları katılımcılarla da paylaşılmıştır. Proje Bülteni ve Web Sitesi Projenin bülteni “Genç Akran”, her 4 ayda bir basılmaktadır. Her sayısı 2 bin adet basılan bülten, proje illerine ve projenin paydaşlarına gönderilmektedir. Ocak-Nisan 2006, Mayıs-Ağustos 2006 ve Eylül-Aralık 2006 olmak üzere 3 bülten yayınlanmıştır. Projenin daha geniş bir kesime ulaşması amacıyla 2005 yılında internette aktif hale gelen projenin web sitesi hizmet vermeye devam etmektedir. Site içeriğinde proje ve birimlerin faaliyetlerinin yanı sıra, cinsel sağlık ve üreme sağlığı konularında temel bilgilerin, terimler sözlüğünün yer aldığı ve merak edilen soruların cevaplandırıldığı bölümler bulunmaktadır. Aynı çalışma kapsamında, her proje ilinde il temsilcisi ve üç çalışma grubu sözcülerinin oluşturduğu Eğitim Grubu, Organizasyon Grubu ve İletişim-Destek Grubu ve uygulayıcı kuruluşların da dâhil olduğu bir iletişim ağı kullanılmaya başlanmıştır.
Avrupa Birliği AB tarafından finansa edilen, Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu UNFPA tarafından gerçekleştirilen ve Adıyaman Tabip Odası'nın yürüttüğü cinsel sağlık, üreme sağlığı projesi için gençlere verilen akran eğitimi sona Bakanlığı Türkiye Üreme Sağlığı programında bulunan proje kapsamında 22 genç, akran eğitimi verilerek saha çalışmasına hazır hale getirildi. UNFPA akran eğiticileri Fatma Hacıoğlu, Pınar Tunçbilek, Gönenç Şirin, Selman Eren ve Özge Özel tarafından eğitime alınan 22 genç, eğitim sonrası sertifikalarını aldı. Antiochos Otel'de verilen 5 günlük eğitimin çok faydalı olduğunu ve eğitime alınan kişilerin sahada çalışma yapmaya hazır hale geldiğini kaydeden Proje Koordinatörü Nur Işıklı, "5 günlük bir eğitim sonrası arkadaşlarımız eğitimlerini başarıyla tamamlayarak sertifikalarını aldılar. Bundan sonra projemizde akran eğiticisi olarak görev yapacaklar. Akran eğitimine tabi tutulan 22 arkadaşımız cinsel sağlık, üreme sağlığı konusunda bilgilendirildiler. Bunun dışında arkadaşlar eğitim teknikleri ve iletişim becerileri konularında bilgiler verildi. Tam donanımlı olan arkadaşlar sahaya çıkmaya hazırlandı. Sertifikalarını alıp sahaya çıkacak olan akranlar gençleri cinsel sağlık ve üreme sağlığı konusunda bilgilendirecekler" Akran Eğiticisi Fatma Hacıoğlu ise, 4 eğitimci tarafından gençlerin interaktif ve etkileşim ve oyunlar oynanarak akran eğitiminden geçtiğini kaydederek, sıcak ortamda eğitimlerin tamamlandığını Haber Ajansı / Yerel Haberler
üreme sağlığı akran eğitimleri projesi